Jak kupić obligacje notowane na rynku?

Obligacje notowane na rynku Catalyst kupuje się przez rachunek maklerski, składając zlecenie podobne do zlecenia na akcje. Różnica polega na tym, że kurs obligacji podaje się jako procent wartości nominalnej, a do ceny rynkowej trzeba doliczyć narosłe odsetki i prowizję.

Czym różnią się obligacje giełdowe od detalicznych?

Obligacje skarbowe notowane na GPW Catalyst są przedmiotem obrotu na rynku wtórnym. Oznacza to, że inwestor indywidualny kupuje je od innego uczestnika rynku, a nie bezpośrednio w ramach bieżącej oferty oszczędnościowej. Ich cena zmienia się w zależności od oprocentowania, terminu wykupu, sytuacji rynkowej i zainteresowania kupujących.

Do zakupu potrzebujesz rachunku maklerskiego z dostępem do Catalyst. Obligacje detaliczne kupuje się według zasad określonych przez emitenta, natomiast przy papierach giełdowych samodzielnie wybierasz emisję, cenę oraz liczbę sztuk. Najczęściej wartość nominalna jednej obligacji wynosi 1000 zł.

Jak czytać notowania obligacji?

Kurs obligacji jest podawany w procentach nominału, a nie w złotych. Przy nominale 1000 zł kurs 95% oznacza cenę rynkową 950 zł, natomiast kurs 102% oznacza 1020 zł. Nie jest to jeszcze pełny koszt transakcji, ponieważ kupujący rozlicza także odsetki narosłe od ostatniej wypłaty kuponu.

Ticker pomaga rozpoznać rodzaj papieru i termin wykupu. Przykładowo symbole DS oznaczają zwykle obligacje stałoprocentowe o dłuższym terminie, OK – obligacje zerokuponowe, WZ – zmiennoprocentowe, a IZ – obligacje z nominałem indeksowanym inflacją. Cztery cyfry w oznaczeniu wskazują zwykle miesiąc i rok wykupu, na przykład 1033 oznacza październik 2033 roku.

W przypadku obligacji stałoprocentowych wzrost rynkowych stóp procentowych zwykle obniża cenę już wyemitowanych papierów. Ich kupon pozostaje taki sam, więc inwestorzy oczekują niższej ceny, aby rentowność zrównała się z warunkami nowych emisji. Spadek stóp może działać w przeciwnym kierunku. Zależność ta jest szczególnie widoczna przy obligacjach z długim terminem do wykupu.

Gdzie sprawdzić parametry emisji?

Przed złożeniem zlecenia sprawdź nie tylko bieżący kurs, ale też warunki emisji. Dane znajdziesz na stronie rynku GPW Catalyst oraz w serwisach gromadzących informacje o obligacjach, takich jak obligacje.pl. Przydatne są również statystyki rynku Catalyst, które pomagają ocenić, jak często daną emisją handlują inwestorzy.

Przed zakupem przygotuj następujące elementy:

• Rachunek maklerski z dostępem do rynku Catalyst.
• Ticker emisji oraz jej dokładny termin wykupu.
• Informację o oprocentowaniu, terminach wypłaty odsetek i wartości nominalnej.
• Dane o płynności, czyli liczbie dni z transakcjami i wartości obrotu.
• Taryfę prowizji obowiązującą w wybranym domu maklerskim.

Niska płynność oznacza, że w danym momencie może brakować ofert kupna lub sprzedaży. Wtedy sprzedaż przed terminem wykupu może wymagać obniżenia ceny albo dłuższego oczekiwania. W przeciwieństwie do części obligacji detalicznych nie możesz po prostu zażądać wcześniejszego wykupu przez emitenta na zasadach dostępnych w ofercie oszczędnościowej.

Jak kupić obligacje na Catalyst krok po kroku?

1. Wyszukaj w systemie maklerskim ticker interesującej emisji i otwórz jej szczegóły.
2. Sprawdź termin wykupu, oprocentowanie, wartość nominalną, datę najbliższej wypłaty odsetek oraz narosłe odsetki.
3. Przeanalizuj arkusz zleceń. Oferta sprzedaży pokazuje, po jakim kursie możesz kupić obligacje, a także ile sztuk jest dostępnych.
4. W formularzu zlecenia podaj liczbę obligacji i kurs w procentach wartości nominalnej. Możesz wskazać kurs z istniejącej oferty sprzedaży albo ustawić własny limit.
5. Przed wysłaniem sprawdź przewidywaną wartość rozliczenia. Musi ona obejmować cenę obligacji, odsetki narosłe i prowizję.
6. Po realizacji zlecenia obligacje zostaną zapisane na rachunku maklerskim, a środki zostaną pobrane zgodnie z zasadami rozliczenia transakcji.

Najprościej kupić papier po cenie z najlepszej dostępnej oferty sprzedaży, ale tylko wtedy, gdy odpowiada Ci jej poziom i liczba oferowanych obligacji. Zlecenie z limitem niższym od aktualnej oferty może nie zostać zrealizowane.

Przy obligacjach stałoprocentowych nie patrz wyłącznie na wysokość kuponu. Cena rynkowa, termin wykupu i wrażliwość na zmiany stóp procentowych wpływają na faktyczną rentowność oraz możliwy wynik sprzedaży przed terminem.

Ile naprawdę kosztuje zakup obligacji?

Pełny koszt zakupu można przybliżyć wzorem:

(kurs rynkowy × wartość nominalna + odsetki narosłe) × liczba obligacji + prowizja maklerska

Załóżmy, że kupujesz pięć obligacji o nominale 1000 zł. Kurs wynosi 77,45%, narosłe odsetki to 14 zł na sztukę, a prowizja maklerska wynosi 0,20% wartości transakcji.

Odsetki narosłe nie są dodatkową opłatą dla domu maklerskiego. Kupujący przekazuje je poprzedniemu właścicielowi, ponieważ ten posiadał obligację przez część okresu odsetkowego. Przy późniejszej sprzedaży otrzyma je od kolejnego nabywcy w ramach ceny rozliczeniowej. Nie traci więc odsetek naliczonych za okres, w którym posiadał papier.

Na co zwrócić uwagę przed kliknięciem „Kup”?

Przed zatwierdzeniem zlecenia sprawdź cztery obszary, które decydują o tym, czy wybrana emisja pasuje do Twojego planu:

• Płynność – większy obrót i częstsze transakcje zwykle ułatwiają sprzedaż bez dużej różnicy między ofertą kupna a sprzedaży.
• Termin wykupu – powinien odpowiadać temu, jak długo możesz pozostawić środki zainwestowane.
• Prowizja – przy małych kwotach minimalna opłata może stanowić znaczną część inwestycji.
• Ryzyko stóp procentowych – długoterminowe obligacje stałoprocentowe mogą mocno zmieniać kurs, gdy zmieniają się oczekiwania dotyczące stóp.
• Ryzyko emitenta – przy obligacjach skarbowych analizujesz wypłacalność państwa, a przy papierach innych emitentów także ich sytuację finansową.

Wybór między papierem stało- i zmiennoprocentowym zależy od horyzontu oraz tolerancji wahań ceny. Obligacje zmiennoprocentowe zwykle szybciej dostosowują oprocentowanie do warunków rynkowych, natomiast stałoprocentowe mogą dać możliwość zablokowania kuponu na wiele lat, ale ich kurs silniej reaguje na zmiany stóp.

Najważniejsza zasada jest prosta: przed zakupem policz cenę rozliczeniową, a nie tylko kurs widoczny w notowaniach. Dzięki temu wiesz, ile środków musi znajdować się na rachunku i nie pomylisz ceny procentowej z faktyczną kwotą transakcji.

Artykuł nie stanowi porady inwestycyjnej lub finansowej. Inwestowanie w obligacje wiąże się z ryzykiem utraty części lub całości kapitału, zmianą wartości rynkowej oraz ryzykiem płynności. Przed złożeniem zlecenia sprawdź aktualne warunki emisji, notowania i taryfę opłat obowiązującą w swoim domu maklerskim.