Nie. Członek OFE nie może wypłacić zgromadzonych środków na własne konto w dowolnym momencie życia. Otwarty Fundusz Emerytalny nie jest lokatą ani prywatnym rachunkiem oszczędnościowym. Pieniądze z OFE służą do finansowania przyszłej emerytury, a gotówkowa wypłata jest możliwa przede wszystkim po śmierci uczestnika – na rzecz osób uprawnionych.
Czy można wypłacić pieniądze z OFE przed emeryturą?
Nie ma możliwości samodzielnego wycofania pieniędzy z OFE przed emeryturą. Nie można przeznaczyć ich na bieżące wydatki, spłatę kredytu, leczenie ani inne cele. OFE jest elementem publicznego systemu emerytalnego, dlatego środki pozostają objęte zasadami określonymi w przepisach.
Także po osiągnięciu wieku emerytalnego nie następuje jednorazowy przelew całej kwoty z OFE. Środki są uwzględniane przy ustalaniu świadczenia, które wypłaca ZUS. W praktyce oznacza to comiesięczną emeryturę, a nie wypłatę kapitału na żądanie.
Co dzieje się ze środkami w OFE?
Na 10 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego uruchamia się tak zwany suwak bezpieczeństwa, nazywany też suwakiem emerytalnym. Działa automatycznie, bez składania wniosku przez uczestnika. Środki są stopniowo przekazywane z OFE na subkonto w ZUS, aż do osiągnięcia wieku emerytalnego.
Po tym procesie kapitał zapisany w ZUS zwiększa podstawę obliczenia emerytury. Zestawienie najważniejszych sytuacji wygląda następująco:
| Sytuacja | Możliwość wypłaty środków | Uwagi |
|---|---|---|
| Przed emeryturą | Nie | Środki pozostają w OFE albo są stopniowo przekazywane do ZUS w ramach suwaka. |
| Po osiągnięciu wieku emerytalnego | Nie w formie jednorazowej wypłaty z OFE | Kapitał zasila świadczenie emerytalne wypłacane co miesiąc przez ZUS. |
| Po śmierci uczestnika | Tak, dla osób uprawnionych | Środki mogą zostać przekazane osobom uposażonym, małżonkowi lub spadkobiercom. |
Kiedy środki z OFE mogą zostać wypłacone?
Wyjątkiem od zasady braku wypłaty dla uczestnika jest śmierć członka OFE. Pieniądze nie przepadają automatycznie. Po złożeniu wniosku mogą trafić do osób wskazanych przez zmarłego albo do spadkobierców.
Uprawnieni mogą być:
- Osoby uposażone – wskazane przez członka OFE przed jego śmiercią.
- Małżonek – otrzymuje część środków zgromadzonych w czasie trwania wspólności majątkowej, nawet jeśli nie został wskazany jako uposażony.
- Spadkobiercy ustawowi lub testamentowi – gdy zmarły nie wskazał osób uposażonych albo środki pozostałe po rozliczeniu z małżonkiem wchodzą do spadku.
Małżonkowi środki przypadające z tytułu wspólności majątkowej są co do zasady przekazywane na jego rachunek OFE jako wypłata transferowa. Osoby uposażone i spadkobiercy mogą otrzymać należne środki na rachunek bankowy po przedstawieniu wymaganych dokumentów. Szczegółowe zasady zależą od rodzaju uprawnienia i sytuacji rodzinnej zmarłego.
W skrócie: pieniędzy z OFE nie można wypłacić na własne potrzeby ani przed emeryturą, ani po jej osiągnięciu jako jednorazowej kwoty. Dla uczestnika stają się częścią emerytury z ZUS, a gotówkowa wypłata dotyczy przede wszystkim dziedziczenia po śmierci.