Termin płatności w sobotę – od kiedy naliczane są odsetki?

Jeżeli termin płatności przypada w sobotę, przesuwa się na najbliższy dzień, który nie jest sobotą ani dniem ustawowo wolnym od pracy. Zwykle będzie to poniedziałek. Płatność wykonana w poniedziałek jest terminowa, a odsetki za opóźnienie mogą być naliczane dopiero od wtorku.

Co dzieje się z terminem płatności przypadającym w sobotę?

Reguła wynika z art. 115 Kodeksu cywilnego. Jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na sobotę albo dzień ustawowo wolny od pracy, termin upływa dopiero następnego dnia, który nie jest sobotą ani dniem ustawowo wolnym od pracy.

Dlatego przy terminie przypadającym w sobotę dłużnik może spełnić świadczenie w poniedziałek bez konsekwencji za opóźnienie. Jeżeli poniedziałek również jest dniem ustawowo wolnym od pracy, termin przesuwa się na kolejny dzień roboczy.

Odsetki za opóźnienie liczy się od dnia następującego po ostatnim dniu terminu. W typowej sytuacji oznacza to, że przy sobotnim terminie odsetki zaczynają biec od wtorku, a nie od soboty ani poniedziałku.

Art. 115 Kodeksu cywilnego w praktyce

Sobota jest w tym przepisie traktowana na równi z dniem ustawowo wolnym od pracy. Katalog takich dni określa między innymi Ustawa o dniach wolnych od pracy z 18 stycznia 1951 r. Przy ustalaniu daty granicznej trzeba więc sprawdzić nie tylko dzień tygodnia, lecz także święta przypadające w danym okresie.

Poniższe zestawienie pokazuje różnicę między zwykłym terminem piątkowym a terminem przypadającym w sobotę:

Datę końcową można ustalić w kilku krokach:

1. Sprawdź, na jaki dzień tygodnia przypada termin wskazany na fakturze lub w umowie.
2. Zweryfikuj, czy ten dzień jest sobotą albo dniem ustawowo wolnym od pracy.
3. Jeżeli tak, przejdź do pierwszego kolejnego dnia, który nie ma takiego statusu.
4. Przyjmij dzień następujący po tym terminie jako pierwszy dzień, od którego mogą być naliczane odsetki za opóźnienie.

Czy zasada zawsze działa tak samo?

Art. 115 Kodeksu cywilnego jest uznawany za przepis dyspozytywny, czyli przepis, który obowiązuje, o ile strony nie umówiły się inaczej. Znaczenie ma zatem treść umowy, regulaminu albo innych uzgodnień wiążących strony.

Przed oceną, czy powstało opóźnienie, sprawdź w szczególności:

• Postanowienia umowy – strony mogą ustalić, że płatność przypadająca w sobotę lub święto ma nastąpić jeszcze przed tym dniem.
• Rodzaj terminu – zasady z art. 115 Kodeksu cywilnego dotyczą przede wszystkim terminów cywilnoprawnych, w tym umownych i handlowych.
• Jednoznaczność zapisu – postanowienie zmieniające ustawową regułę powinno jasno wskazywać, kiedy należy zapłacić.
• Termin podatkowy – przy zobowiązaniach wobec organu podatkowego stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 12 § 5, a nie bezpośrednio art. 115 Kodeksu cywilnego.

W przypadku terminów podatkowych działa podobny mechanizm przesunięcia na następny dzień, który nie jest dniem wolnym od pracy, ale podstawą prawną jest Ordynacja podatkowa. Nie należy więc automatycznie przenosić reguł dotyczących faktury handlowej na zobowiązania podatkowe.

O czym pamiętać przy naliczaniu odsetek?

Jeżeli umowa nie przewiduje odmiennego rozwiązania, płatność dokonana w poniedziałek po sobotnim terminie nie jest spóźniona. Wierzyciel może rozważać naliczanie odsetek za opóźnienie dopiero od wtorku, pod warunkiem że poniedziałek nie był dniem ustawowo wolnym od pracy.

Przy niejasnych zapisach umowy albo sporze o datę powstania opóźnienia trzeba przeanalizować zarówno jej treść, jak i rodzaj zobowiązania. Sam fakt wskazania soboty na fakturze nie oznacza jeszcze, że płatność musi wpłynąć na rachunek w piątek.

Najważniejsza zasada: sobotni termin płatności co do zasady przesuwa się na poniedziałek, a odsetki za opóźnienie zaczynają być naliczane od wtorku. Przed wyciągnięciem konsekwencji wobec kontrahenta zawsze sprawdź jednak, czy umowa nie określa tego inaczej.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej.