RUB – co to za waluta i skąd pochodzi?

RUB to kod ISO 4217 rubla rosyjskiego, oficjalnej waluty Federacji Rosyjskiej. Waluta ma symbol ₽, dzieli się na 100 kopiejek i należy do najstarszych jednostek pieniężnych nadal używanych na świecie.

Podstawowe dane o rublu rosyjskim

Waluta fiducjarna nie ma wartości wynikającej z zawartości kruszcu. Jej znaczenie opiera się na decyzjach państwa, zaufaniu uczestników gospodarki oraz funkcjonowaniu systemu pieniężnego. Za politykę pieniężną rubla odpowiada Centralny Bank Rosji.

Skąd pochodzi nazwa rubel?

Nazwa „rubel” wiąże się z czasownikiem oznaczającym rąbanie lub odcinanie. W średniowieczu na ziemiach ruskich używano srebrnych sztabek, które dzielono na mniejsze części odpowiadające wartości i masie kruszcu. Odcinanie fragmentów srebra stało się źródłem określenia „rubel”.

Także nazwa kopiejki ma historyczne pochodzenie. Wywodzi się od przedstawienia jeźdźca z kopią, umieszczanego na monetach emitowanych od XVI wieku.

Historia rubla – od srebrnych sztabek do współczesnej waluty

Rubel pojawił się w obiegu w formie srebrnych sztabek już w XIII wieku. Z tego powodu często zalicza się go do najstarszych walut świata. W popularnych opracowaniach bywa określany jako druga, po funcie szterlingu, najstarsza waluta pozostająca w obiegu. Takie porównanie dotyczy jednak długiej ciągłości nazwy i tradycji pieniężnej, a nie nieprzerwanego używania dokładnie tego samego systemu monetarnego.

Rubel w formie monet został wprowadzony w 1704 roku podczas reformy pieniężnej Piotra Wielkiego. Później jego postać zmieniała się wraz z kolejnymi reformami państwowymi. Po powstaniu Związku Radzieckiego funkcjonował rubel radziecki, odrębny od współczesnego rubla rosyjskiego.

Współczesny RUB pojawił się po rozpadzie ZSRR i przez pewien czas był używany równolegle z rublem radzieckim. W latach 90. XX wieku Rosja zmagała się z wysoką inflacją, a pod koniec tej dekady Centralny Bank Rosji przeprowadził denominację. Przelicznik wyniósł 1000 starych rubli za 1 nowego rubla. Zmianie towarzyszyło przejście w międzynarodowym oznaczeniu z RUR na RUB.

Monety i banknoty w rublach

Współczesny system pieniężny obejmuje zarówno monety kopiejkowe i rublowe, jak i banknoty o wyższych nominałach. Najczęściej wymieniane nominały to:

• Monety – 1, 5, 10 i 50 kopiejek oraz 1, 2, 5 i 10 rubli.
• Banknoty – 5, 10, 50, 100, 200, 500, 1000, 2000 i 5000 rubli.

Na monetach można znaleźć między innymi dwugłowego orła, czyli godło Federacji Rosyjskiej, oraz wizerunek świętego Jerzego walczącego ze smokiem. Banknoty przedstawiają elementy rosyjskiej architektury, zabytki i charakterystyczne obiekty z różnych regionów kraju. Motywy umieszczone na nominałach 200 i 2000 rubli wybrano w głosowaniu zorganizowanym przez Centralny Bank Rosji.

Od czego zależy wartość RUB?

Wartość rubla kształtują między innymi ceny ropy naftowej i gazu, ponieważ surowce energetyczne mają duże znaczenie dla rosyjskiego eksportu. Na kurs wpływają też decyzje banku centralnego, kondycja gospodarki oraz sytuacja geopolityczna. Dlatego RUB może reagować na zmiany na rynkach surowców i wydarzenia oddziałujące na handel międzynarodowy.

Najważniejsze fakty są proste: RUB oznacza rubla rosyjskiego, jedna jednostka dzieli się na 100 kopiejek, a współczesna waluta jest następcą wcześniejszych odmian rubla, w tym rubla radzieckiego.